* เพลงเกียรติยศ *

ครั้งบทเพลงมหาชัยเป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้งานพระราชทานถวายเลี้ยง พระกระยาหารค่ำจบลงอย่างสมบูรณ์แบบ และเป็นภาพ ประวัติศาสตร์ อันงดงาม ในความทรงจำของทุกคนแล้วหลายคน อาจยังไม่คุ้ยเคย หรือเคยได้ยินกันมาบ้าง แต่ไม่รู้จักวิธีเปิด ใช้วันนี้ จึงได้ ขอแนะนำ บทเพลง เกียรติยศ ที่ใช้กันอยู่บ่อยๆ ให้ได้เข้าใจถ่องแท้มากยิ่งขึ้นบทเพลงเกียรติยศ ในที่นี้ หมายถึง เพลงที่เกี่ยวข้องในพิธีกรรม เพลงในพระราชพิธี ราชพิธีและพิธีการ นอกจากนี้ยังเป็นเพลงที่เกี่ยวข้องกับ สัญลักษณ์ของชาติ ซึ่งมีความสำคัญต่อประวัติศาสตร์ของแผ่นดิน จะบรรเลงก็ต่อเมื่อเป็นเกียรติแก่บุคคลสำคัญของชาติ

ในอดีตเพลงเกียรติยศ หมายถึงเพลงสรรเสริญพระบารมีเพื่อถวายเกียรติยศต่อพระมหากษัตริย์ โดยสืบทอดธรรมเนียมนี้ มาแต่สมัย พระบาทสมเด็จ พระพุทธเลิศหล้านภาลัย รัชกาลที่ ๒ ซึ่งครั้งนั้นเรียกเพลงสรรเสริญพระบารมีว่า เพลงบุหลันลอยเลื่อน ต่อมาในสมัยพระบาท สมเด็จ พระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชการที่ ๕ เพลงประจำชาติมีบทบาท สำคัญมากขึ้น เนื่องจากเป็นเพลง ที่แสดงความเป็นชาติ ความเป็นเอกราช ความเจริญและวัฒนธรรมของชาติ ซึ่งเพลงสรรเสริญพระบารมี ยังทำหน้าที่เป็น เพลงชาติ ในเวลาเดียวกันด้วย
เพลงมหาฤกษ์ เป็นเพลงหน้าพาทย์อยู่ในเรื่องทำขวัญ ทำนองเพลงนางนาคซึ่งเป็นทำนองเพลงเก่า ตั้งแต่สมัยอยุธยา เคยใช้ในพิธีไหว้ครูโขนละคร ต่อมาสมเด็จพระบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธ์ กรมพระยา นครสวรรค์วรพินิต ทรงนิพนธ์ ดัดแปลงเป็นทางฝรั่งใช้ในโอกาสฤกษ์พิธี พระบาทสมเด็จพระมงกุฏเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงมี พระราชดำรัส ให้ใช้เป็นเพลงเกียรติยศ เช่นประธานกล่าวเปิดงาน การกล่าวอวยพร เปิดแพรคลุมป้าย เปิดอนุสาวรีย์ อวยพรงานแต่งงาน รับส่งประธานในพิธี ฯลฯ

เพลงสรรเสริญพระบารมี เป็นเพลงรับเสด็จพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ หรือผู้แทนพระองค์ ประพันธ์โดย ปโยตร์ สชูโรฟสกี้ นักประพันธ์ชาวรัสเซีย นำมาบรรเลงครั้งแรกเมื่อวันที่ ๒๐ กันยายน ๒๔๓๑ หน้ากรมยุทธนาธิการ กระทรวงกลาโหมปัจจุบัน แต่เดิมเพลงนี้ไม่มีทำนองแน่นอน ทุกเพลงที่นักดนตรีบรรเลงเฉลิมพระเกียรติ รับเสด็จพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เรียกกันว่าเพลงสรรเสริญพระบารมีต่อมาเมื่อเพลงสรรเสริญพระบารมี มีทำนองที่แน่นอนจึงมีเพลงประพันธ์ขึ้นเฉพาะใช้บรรเลงสำหรับพระมหากษัตริย์ และผู้แทนพระองค์ ในสมัยที่พันเอก พระยาพหลพลพยุหเสนา เป็นนายกรัฐมนตรี ได้มีประกาศระเบียบ การบรรเลงเพลงสรรเสริญพระบารมี เพลงชาติ ลงวันที่ ๔ ก.พ. ๒๔๗๘ และมีประกาศของสำนักพระราชวัง เรื่อง ระเบียบการบรรเลงดุริยางค์ ในพระราชพิธี และพิธี หรือพิธีการต่างๆ ลงวันที่ ๒๖ ตุลาคม ๒๕๑๔ เพลงสรรเสริญพระบารมีมีฉบับปัจจุบัน จึงเป็นเพลงที่มีทำนอง คำร้อง และระเบียบการใช้เป็นเพลงเกียรติยศ ที่ใช้ในพระราชพิธีและพิธีที่แสดงความเคารพต่อพระเจ้าแผ่นดินเท่านั้น

เพลงชาติ เป็นเพลงประจำชาติ เพลงที่แสดงถึงความมีเอกราชของชาติใช้บรรเลงเพื่อเชิญธงชาติขึ้นสู่ยอดเสา และ เชิญธงชาติลง บรรเลงเพลงชาติเป็นตัวแทนชาติ เมื่อมีกิจกรรมต่างๆ ในระดับชาติ ก็จะนำเอาเพลงชาติมา บรรเลงเพื่อแสดงถึง เอกลักษณ์ของชาติ ประพันธ์ทำนองและเรียบเรียงเสียงประสานโดยพระเจนดุริยางค์ (ปิติ วาทยะกร) เมื่อ ๔ ก.ค. ๒๔๗๕

คลิกไปหน้าที่ ๑ , ๒ , ๓ , ๔ , ๕ , ๖ , ๗ , ๘ , ๙ , ๑๐